Zoektocht naar crip time
Samenvatting
Beperking en tijd beïnvloeden elkaar wederzijds. Hoe jongeren hun beperking ervaren, hangt sterk samen met de context waarin zij opgroeien en leven. Tegelijk verandert ook hun beleving van tijd mee met de verschillende levensfasen. Op een moment in het leven waar vaak belangrijke keuzes en overgangsmomenten plaatsvinden, is deze wisselwerking tussen beperking en tijd bijzonder betekenisvol.
Dit kwalitatieve onderzoek richt zich op hoe vier jongvolwassenen met een visuele beperking hun toekomstoriëntatie beleven. Met behulp van creatief onderzoek werd de vraag verkend: Hoe zie je jezelf binnen tien jaar? De deelnemers gaven hierop antwoord via verschillende expressievormen, die vervolgens werden verdiept in semigestructureerde interviews. Op die manier werden hun verbeeldingen van de toekomst zowel in beeld als in taal uitgedrukt. De verzamelde data zijn zowel narratief als thematisch geanalyseerd.
Uit de analyse blijkt dat elke jongere een duidelijk toekomstbeeld voor ogen heeft. Hun toekomstvisies houden rekening met maatschappelijke verwachtingen rond tijd en visus, maar tonen ook dat er alternatieve manieren zijn om tijd te beleven. Hierbij speelt het concept crip time een belangrijke rol: een manier om tijd te benaderen die vertrekt vanuit de unieke ritmes, grenzen en mogelijkheden van mensen met een beperking. Een creatievere en meer eigenzinnige omgang met tijd – op micro-, meso- en macroniveau – opent perspectieven voor toekomstbeelden die niet gebonden zijn aan normatieve verwachtingen, maar aansluiten bij individuele ervaringen en mogelijkheden.
Kernwoorden: creatief onderzoek, jongvolwassenen, toekomst, visuele beperking
Over de auteurs
Aïsha Verroest is ergotherapeut en heeft een master in de ‘Klinische Orthopedagogiek en Disability Studies’ aan de Universiteit Gent behaald. E-mail: a.verroest@gmail.com.
Jentel van Havermaet is doctor in de pedagogische wetenschappen en promoveerde met een studie over het herconceptualiseren van visuele beperking aan de Vakgroep Orthopedagogiek van de Universiteit Gent. E-mail: jentel.vanhavermaet@ugent.be.
Elisabeth De Schauwer is professor ‘Disability Studies en Inclusieve Opvoeding’ aan de Vakgroep Orthopedagogiek van de Universiteit Gent. E-mail: elisabeth.deschauwer@ugent.be.
Praktijklessen
- Toekomstverbeelding vraagt ruimte voor onzekerheid en verlangen. Stimuleer jongeren niet alleen om haalbare plannen te maken, maar ook om vrijuit te dromen, zonder directe focus op haalbaarheid.
- Erken de invloed van normatieve tijdsdruk. Door dominante tijdsnormen ter discussie te stellen, krijgen jongeren ruimte om hun eigen tempo en levenspad vorm te geven.
- Sociale relaties en zelfbeeld verdienen blijvende aandacht. Begeleid jongeren in het omgaan met sociale onzekerheden en versterk inclusieve netwerken om eenzaamheid te voorkomen.
- Zelfstandigheid betekent niet ‘alles alleen doen’. Ondersteun jongeren in het vinden van een evenwicht tussen autonomie en het aanvaarden van hulp als kracht.
- Introduceer een alternatieve tijdsbeleving zoals crip time. Door tijd bespreekbaar te maken, ontstaat ruimte voor minder lineaire en flexibelere toekomstpaden waarin jongeren zichzelf mogen zijn.